Tại làng chài thôn Tân Phong, xã Cẩm Phong (Cẩm Thủy), cả làng có 117 hộ thì có hơn 80% số hộ nuôi cá chiên lồng. Theo các hộ nuôi cá chiên, nếu được chăm sóc tốt sau khoảng 1 năm có thể thu hoạch cá với năng suất bình quân đạt khoảng 2 tạ/lồng. Với giá bán cá chiên trên thị trường hiện nay từ 250.000 đồng đến 300.000 đồng/kg thì trừ chi phí, mỗi lồng nuôi cũng mang lại lợi nhuận khoảng 20 triệu đồng.

 

    Tại xã Lâm Xa (Bá Thước) có 3 hộ nuôi cá chiên lồng, mỗi hộ nuôi từ 1 hoặc 2 lồng. Nghề nuôi cá chiên lồng  của xã bắt đầu cách đây chừng 5 năm, do một số hộ dân chuyên sống bằng nghề đánh bắt cá dọc sông Mã đánh bắt về nuôi thử cùng với các loại cá khác trong lồng. Anh Tiến, một chủ hộ nuôi lâu năm, cho biết: Vào mùa xuân, cá bố mẹ về thượng nguồn sông Mã, chọn những khe đá và các bãi đá ngầm để đẻ trứng. Đến tháng 7, tháng 8, dân chài sống ven sông Mã sẽ đi khai thác nguồn cá giống tự nhiên về nuôi. Cá chiên hiền lành, là loại cá ăn tạp, ăn các loại côn trùng, cá nhỏ. Do nuôi lồng, thức ăn tự nhiên khan hiếm nên các hộ dân đã tập cho cá ăn thức ăn chế biến như cá nhỏ, tôm, tép, giun đất, bì lợn luộc chín... Cá chiên nuôi khoảng 1 năm, trong điều kiện chăm sóc tốt sẽ có trọng lượng bình quân đạt khoảng 1,5kg/con. Ngoài nuôi cá chiên thương phẩm, các hộ nuôi cá chiên lồng ở Lâm Xa còn khai thác nguồn cá giống để bán cho các địa phương trong và ngoài tỉnh, trong đó có một số lượng lớn cá chiên giống được bán cho Trường Đại học Huế. Nghề khai thác cá chiên giống và nuôi cá chiên thương phẩm ở Lâm Xa là một hướng phát triển kinh tế hiệu quả, cao gấp nhiều lần so với việc nuôi các loại cá lồng truyền thống khác. 

 

    Tuy nhiên, nghề nuôi cá chiên lồng đang đối mặt với nhiều khó khăn và rủi ro. Bởi  vốn đầu tư cho lồng nuôi cao, khoảng 15 triệu đồng/lồng và do nguồn giống cá phụ thuộc hoàn toàn vào tự nhiên nên nghề nuôi cá chiên lồng phát triển còn manh mún. Trên thực tế, nghề nuôi cá chiên lồng đang đứng trước nguy cơ bị mai một. 5 năm về trước ở xã Lâm Xa có 7 hộ nuôi thì đến nay chỉ còn 3 hộ nuôi. Nguyên nhân là 2 năm trở lại đây, các hộ nuôi cá  đã phải xót xa chứng kiến cảnh cá chiên ngã bệnh chết hàng loạt mà không xác định được nguyên nhân. Bác Phẩm, 1 trong 3 hộ nuôi cá chiên lồng còn lại  của xã Lâm Xa, cho biết: Từ 2 năm nay, các hộ nuôi cá chiên lồng của xã năm nào cũng bị thiệt hại do cá chết. Ban đầu cá chết lẻ tẻ, sau đó thì chết hàng loạt. Đến nỗi, nhìn màu nước sông đỏ lờ lờ, sủi bọt là chúng tôi đã lo ngay ngáy... vì biết với nguồn nước như thế, thể nào cá cũng chết. Theo phỏng đoán của các hộ nuôi, nguyên nhân có lẽ xuất phát từ việc ở thượng nguồn sông Mã có hàng chục cơ sở chế biến tre, luồng nguyên liệu  đang từng ngày đổ nước thải trực tiếp xuống sông Mã, làm ô nhiễm nguồn nước, hủy hoại môi trường sống của cá. Cứ từ tháng 10 trở đi, tức là vào đại vụ sản xuất tăm, đũa tre, tinh bột sắn thì cũng là thời điểm cá chết nhiều. Một số hộ nuôi cá chiên lồng ở Cẩm Thủy còn cho biết thêm về tình trạng nhiều hộ dân chài ở địa phương khác đến dùng kích điện, thậm chí thuốc trừ sâu để đánh bắt cá, khiến nguồn cá chiên cạn kiệt dần.

 

    Đồng chí Phan Tuấn Anh, Bí thư Đảng ủy xã Lâm Xa, cho biết: Chúng tôi xác định nghề nuôi cá chiên lồng không chỉ mang lại giá trị kinh tế cao mà còn góp phần giữ gìn và phát triển một nguồn lợi thủy sản quý. Trước thực trạng môi trường nuôi cá đang dần bị hủy hoại, các hộ dân cũng như chính quyền địa phương rất mong các cơ quan chức năng kiểm tra, đánh giá lại môi trường nước, hỗ trợ thêm nguồn vốn, kiến thức khoa học - kỹ thuật để phát triển nghề nuôi cá chiên.

 

(baothanhhoa.vn)