Khi được hỏi có biết sự nguy hiểm của bệnh sốt xuất huyết hay không, một người dân nói: “Bệnh này chúng tôi biết hết rồi, nhà tôi vệ sinh sạch sẽ hàng ngày, làm gì có bọ gậy, bọ gậy chỉ có ở các rãnh nước ngoài đường thôi”. Thế nhưng khi vào nhà kiểm tra, đoàn phát hiện có bọ gậy. Ông lại nói tỉnh bơ: “Lần sau các bác sĩ lại đến diệt bọ gậy, phun hóa chất cho chúng tôi nữa nhé...”

 

    Từ khi Thiệu Dương có ca bệnh đầu tiên, ngành y tế đã cử nhiều lượt cán bộ điều tra, xác minh dịch, hỗ trợ tích cực chống dịch. Ban chỉ đạo phòng, chống dịch xã đã thông báo tình hình dịch và triển khai công tác vệ sinh môi trường,  thả cá vào các dụng cụ chứa nước tại hộ gia đình để diệt bọ gậy, đặc biệt là ở thôn 2 và các thôn khu vực nội đê sông Mã; tổ chức giám sát phát hiện các ca bệnh mắc mới, thực hiện cách ly, theo dõi, chăm sóc và điều trị bệnh nhân; tổ chức phun hóa chất diệt muỗi trưởng thành cho 879 hộ trên tổng số 2.134 hộ gia đình trong toàn xã; tăng cường tuyên truyền các biện pháp phòng, chống dịch để người dân tự bảo vệ bản thân và gia đình...

 

    Tuy vậy, số ca mắc sốt xuất huyết vẫn tăng, đến ngày 18-8, vẫn có nhiều bệnh nhân mắc mới phải điều trị tại trạm y tế, đã có 4 bệnh nhân nghi sốt xuất huyết phải chuyển lên bệnh viện tuyến trên điều trị, trong đó có 1 bệnh nhân có biểu hiện xuất huyết tiêu hóa. Theo kết quả điều tra véc tơ truyền bệnh sốt xuất huyết tại 29 hộ gia đình ở thôn 2 xã Thiệu Dương: chỉ số mật độ muỗi Ae.Agypty là 1,2 con/nhà (ngưỡng báo động 0,2 con/nhà); chỉ số nhà có muỗi Ae.Agypty là 62% (ngưỡng báo động 10%); bọ gậy Ae.Agypty chủ yếu tập trung ở các bể, phuy, chum chứa nước sinh hoạt...

 

    Vừa qua, trong nhiều đợt ra quân diệt bọ gậy, cán bộ ngành y tế đã tuyên truyền, hướng dẫn người dân dọn dẹp vệ sinh môi trường thông thoáng, xử lý các dụng cụ chứa nước, các ổ nước đọng, thả cá vào bể diệt bọ gậy. Tuy nhiên, chỉ được vài ngày, lượng cá thả sống được trong bể chỉ đạt khoảng 30% nhu cầu. Thêm vào đó, tuy đường làng, ngõ xóm trong xã đã được bê tông hóa nhưng nhiều hộ dân chưa tự giác tham gia giữ gìn vệ sinh môi trường, bảo vệ sức khỏe cho bản thân và cộng đồng. Thậm chí có người hiểu biết về sự nguy hiểm của sốt xuất huyết nhưng còn chủ quan hoặc chưa thật sự quan tâm, còn ỷ lại vào các biện pháp y tế như phun, xịt hóa chất diệt được muỗi, bọ gậy... Chính tư tưởng chủ quan, trông chờ ỷ lại của người dân và sự vào cuộc thiếu quyết liệt của chính quyền địa phương đã làm cho dịch sốt xuất huyết có xu hướng lây lan và diễn biến dai dẳng ở nhiều thôn của xã Thiệu Dương.

 

    Theo báo cáo của ngành y tế, năm 2009, toàn tỉnh có 259 bệnh nhân mắc sốt xuất huyết, trên địa bàn 18 huyện (chủ yếu ở Tĩnh Gia, Hậu Lộc, Quảng Xương, Hoằng Hóa), với 146 bệnh nhân dương tính/233 bệnh nhân được xét nghiệm. Từ đầu năm 2010 đến nay, giám sát 79 bệnh nhân nghi sốt xuất huyết có 16 bệnh nhân dương tính, chủ yếu là các bệnh nhân ở hai ổ dịch xã Thiệu Khánh và Thiệu Dương (Thiệu Hóa).

 

    Vấn đề khó khăn nhất hiện nay là ý thức phòng bệnh của người dân chưa cao, vẫn còn tư tưởng khoán trắng cho ngành y tế. Thêm vào đó, toàn tỉnh có 441 xã đồng bằng (chiếm 69,2%) - là vùng lưu hành dịch sốt xuất huyết, nhưng theo chỉ tiêu Trung ương giao, chỉ có 5% số xã trong tỉnh (32 xã) được tổ chức mạng lưới cộng tác viên. Trung bình mỗi cộng tác viên phải quản lý 200 – 300 hộ gia đình, trong khi khuyến cáo của Viện Vệ sinh dịch tễ Trung ương mỗi cộng tác viên chỉ quản lý từ 80 đến 100 hộ gia đình; năng lực của cán bộ chuyên trách phòng, chống sốt xuất huyết tuyến huyện, tuyến xã còn hạn chế. Tính kế hoạch của một số địa phương chưa cao, đến nay vẫn còn nhiều huyện chưa có kế hoạch kinh phí của chương trình mục tiêu thông báo cho các xã thực hiện (mặc dù Sở Y tế đã thông báo kế hoạch cho huyện từ tháng 2-2010)...

 

    Nhận định, bệnh sốt xuất huyết năm nay bùng phát sớm hơn, diễn biến phức tạp hơn mọi năm, bác sĩ Mai Đức Thắng, Khoa Kiểm soát bệnh truyền nhiễm và vắc-xin sinh phẩm, thuộc Trung tâm Y tế dự phòng tỉnh, khuyến cáo: các gia đình cần thường xuyên làm vệ sinh môi trường xung quanh nhà, xử lý các dụng cụ chứa nước (thả cá vào các bể chứa nước lớn, đậy nắp và thường xuyên thau rửa các bể chứa nước nhỏ, loại bỏ các dụng cụ chứa nước không dùng đến, thu gom, tiêu hủy các dụng cụ phế thải, loại trừ các nơi có thể đọng nước...); khi có biểu hiện sốt kèm theo bất kỳ một biểu hiện xuất huyết nào (da xung huyết, các chấm xuất huyết, dễ bầm tím khi va đập, tiêm chọc, chảy máu mũi...) cần đến ngay các cơ sở y tế để được chẩn đoán và điều trị đúng, kịp thời. Các cơ sở y tế cần thực hiện tốt việc giám sát, báo cáo khi phát hiện bệnh nhân nghi ngờ để kịp thời xác minh và triển khai các biện pháp phòng, chống dịch. Chính quyền các địa phương cần quyết liệt hơn trong chỉ đạo phòng, chống dịch theo Luật Phòng, chống bệnh truyền nhiễm, từ đó nâng cao ý thức trách nhiệm phòng, chống dịch trong mỗi người dân. Việc phun hóa chất diệt muỗi trưởng thành rất hiệu quả, nhất là khi can thiệp chủ động trước khi có dịch. Tuy nhiên, không thể thay thế được các hoạt động vệ sinh môi trường, diệt bọ gậy với sự tham gia tích cực của cộng đồng.

 

(baothanhhoa.vn)