Không gian thư viện hạn chế, điều kiện ngặt nghèo là lý do khiến nhiều SV không hứng thú với thư viện.

Thư viện luôn quá tải

Phương pháp học đại học (ĐH) hiện nay đã thay đổi nhiều, sinh viên (SV) tự học là chính, không còn việc “thầy đọc trò chép” như trước đây. Hơn nữa, hiện nay nhiều trường đã áp dụng hình thức học tín chỉ. Và trong thời gian tới, Bộ GD-ĐT cũng đã có định hướng chuyển tất cả các trường ĐH còn đào tạo theo hình thức niên chế sang đào tạo theo hình thức tín chỉ. Với hình thức đào tạo này thì thời gian trên lớp cho SV chỉ chiếm 2/3, còn lại SV phải tự nghiên cứu và học, do vậy, việc SV đến thư viện học là rất quan trọng.

Một thực tế là dù thư viện chỉ mở cửa cho SV trong trường nhưng ở nhiều trường, SV lại không thể dùng chính thẻ SV của mình để vào đọc hay mượn sách, mà phải làm thêm thẻ thư viện. Như Trường ĐH Bách khoa, SV muốn vào thư viện phải làm thẻ thư viện riêng. Ở nhiều trường, SV muốn vào phòng đọc và mượn sách của thư viện phải để cặp, túi bên ngoài, cũng như không được mang sách bên ngoài vào. Điều này là một trở ngại với những bạn muốn kết hợp việc học bài và tra cứu thông tin. Bạn Thu Phương, SV năm thứ nhất, Học viện Hậu cần cho biết: “Chúng mình cần có thẻ thư viện và phải đặt cọc 100 nghìn đồng nếu muốn mượn sách”.


Có thể thấy, không gian tự học cho SV ở hầu hết các trường ĐH là rất hạn chế, đặc biệt là đối với một số trường ĐH dân lập lại càng hạn hẹp hơn. Thầy Nguyễn Thanh Tĩnh - Trưởng phòng Đào tạo Trường ĐH dân lập Đông Đô khẳng khái nói: “Nhà trường hiện nay có 4.500 SV, do chưa có địa điểm xây trường nên phải thuê 3 địa điểm trên đường Nguyễn Trãi, Tôn Thất Tùng và Nguyễn Công Hoan, để học tập và giảng dạy. Ở mỗi địa điểm này chúng tôi đều có thư viện, nhưng do diện tích chật hẹp nên chỉ đáp ứng được nhu cầu cho SV mượn sách. Vào mùa thi, mùa làm khóa luận của SV, đúng là nhà trường gặp nhiều khó khăn về không gian tự học cho SV”.

Theo nguyên tắc, thư viện là nơi dành cho SV, nếu như toàn bộ không gian đó dành cho SV thì có lẽ không xảy ra tình trạng quá tải thư viện. Nhiều trường đầu tư xây dựng thư viện rất lớn, khang trang, sạch đẹp, nhưng lại hoạt động “đa chức năng”, trong đó có thể bố trí cả phòng đào tạo, phòng hội họp, phòng in ấn… còn phòng đọc cho SV chỉ chiếm diện tích nhỏ, nên thường bị quá tải vào mùa thi, việc SV ăn đợi, ngồi chờ để giữ chỗ ngồi học ở thư viện các trường ĐH diễn ra rất thường xuyên.

Cần nhân rộng giảng đường tự học


Trường ĐH Y Hà Nội có truyền thống từ rất lâu về việc mở cửa các giảng đường cho SV tự học ngoài giờ chính khóa. Mặc dù tự học, nhưng ý thức học của SV rất cao, các phòng đọc luôn yên tĩnh và nghiêm túc. Không thể phủ nhận, việc SV Ttrường ĐH Y vốn có tinh thần chăm học, một phần do đặc trưng ngành nghề, nhưng điều quan trọng hơn đó là ý thức ham học của SV và môi trường học đóng vai trò quan trọng hơn cả.

Phó Giáo sư, Tiến sĩ, bác sĩ Nguyễn Đức Hinh - hiệu trưởng Trường ĐH Y Hà Nội nói: “Môi trường tự học cho SV là vô cùng cần thiết, chúng tôi luôn xác định SV là trung tâm của trường, mọi hoạt động đều dành cho SV, nhà trường luôn tạo điều kiện tốt nhất cho SV tự học ngoài giờ chính khóa. Hiện tại, trường có trên 10.000 SV, ngoài không gian thư viện, nhà trường dành một khu giảng đường khoảng 10 lớp, cho SV tự do đến học, giờ giấc thoải mái, từ 6h sáng tới 11h đêm, có bảo vệ trông coi và phục vụ các dịch vụ cho SV”.

Ngoài ra, ông Hinh cũng cho rằng, cách bài trí thư viện ở nhiều trường ĐH của chúng ta như hiện nay là không thể đủ để đáp ứng nhu cầu. “Thỉnh thoảng có thời gian rảnh, xuống khu giảng đường tự học của trường, tôi thấy SV ngồi học rất đông, rất nghiêm túc. Tôi hỏi thăm và ngạc nhiên khi thấy rất nhiều SV các trường khác cũng đến đây học, các em có tinh thần học như vậy tại sao chúng ta lại không tạo điều kiện cho họ!” - ông Hinh chia sẻ.

Bạn Đỗ Thị Lương, SV năm cuối khoa Cộng Đồng, Trường ĐH Y cho biết: “Ngoài giờ học và giờ lên viện, mình thường lên giảng đường tự học nghiên cứu bài vở, không khí học của mọi người cao nên mình học chăm chỉ hơn ngồi học ở ký túc xá”. Còn bạn Trần Hữu Hùng, SV năm thứ 3, Học viện Ngân hàng, chia sẻ: “Trường tớ không có giảng đường tự học như trường Y, nên nhiều SV trường tớ hay sang đây học nhờ giảng đường ngoài giờ chính khóa, tớ sang đây học thường xuyên từ năm thứ nhất”.

Đã đến lúc nhiều trường cần tích cực hơn trong việc giúp đỡ SV trong quá trình tự học cũng như tìm tòi tư liệu. Không nên cho rằng SV “cần” thư viện thì phải đến, mà nên biến không gian thư viện nói riêng và môi trường trường học nói chung trở nên hấp dẫn, thu hút đông đảo số lượng SV, từ đó nâng cao chất lượng đào tạo và chiều sâu kiến thức của các cử nhân tương lai.